Inleiding

De Bosnische Burgeroorlog (6 april 1992 – 14 december 1995) is een van de oorlogen in Joegoslavië die uitbraken als gevolg van het uiteenvallen van de Federatieve Volksrepubliek Joegoslavië. De oorlog begon vlak nadat de meerderheid van de inwoners van Bosnië Herzegovina op 29 februari en 1 maart 1992 tijdens het referendum koos voor onafhankelijkheid. Vlak daarvoor hadden Slovenië en Kroatië zich al onafhankelijk verklaard. De Serviërs, met name Bosnische Serviërs, accepteerden de uitslag niet.
Het Verdrag van Dayton of de Akkoorden van Dayton (officieel: General Framework Agreement for Peace in Bosnia and Herzegovina) is het vredesverdrag dat een einde maakte aan de Bosnische Burgeroorlog. Het werd in Parijs ondertekend op 14 december 1995.
Met het verdrag kreeg Bosnië en Herzegovina (BiH) onafhankelijkheid en een complexe staatsinrichting. Het land is administratief opgedeeld in twee entiteiten, namelijk de Federatie van Bosnië en Herzegovina en de Servische Republiek. De Federatie BiH is opgedeeld in tien cantons, ieder met eigen bewindslieden voor de verschillende departementen. Hierdoor zijn er in héél BiH momenteel rond de 140 ministers.
Vredesmacht Implementation Force (IFOR) hield na de oorlog toezicht op de naleving van het Verdrag van Dayton. Eind 1996 ging IFOR over in een kleinere vredesmacht, Stabilisation Force (SFOR). IFOR en SFOR stonden beide onder leiding van de NAVO.
In december 2004 neemt de European Union Force (EUFOR) onder de codenaam ‘Althea’ het stokje over van SFOR. Althea verwijst naar de godin van genezing uit de Griekse mythologie. Vredesmacht EUFOR Althea heeft hetzelfde mandaat als SFOR en staat onder leiding van de Europese Unie.
De inzet van EUFOR geschiedt voor een groot deel op basis van waarnemingen van Liaison Observation Teams (LOT) die de ogen en oren vormen van de vredesmacht.
De LOT-teams opereren verspreid door het gehele gebied. Het dagelijks werk van LOT-personeel bestaat uit het leggen en onderhouden van contacten met alle lagen van de Bosnische samenleving teneinde informatie te verzamelen over actuele feiten en ontwikkelingen. Dit varieert van de boer op het land tot de minister-president van een kanton, de officier van justitie, burgemeesters, politiefunctionarissen, de bakker op de hoek, jeugdinstellingen, en zo verder. De informatie die wordt verzameld is vaak breed, algemeen, ongestructureerd, en op zichzelf staand niet direct bruikbaar. Het geheel geeft echter een uitstekend beeld van wat er leeft en gebeurt. De informatie wordt op een open wijze verzameld. LOT dient voor iedereen herkenbaar te zijn en toegankelijk. Activiteiten van LOT bestaan uit patrouilles lopen en rijden, contacten leggen, gesprekken voeren, interviews, media volgen, onderzoeken, rapporteren, in beperkte mate informatie groeperen, structureren en analyseren. Tegelijkertijd is het ook een middel om actief de autoriteiten te adviseren en te bewegen tot verandering.

Scroll naar boven